HNO3 là chất điện li mạnh hay yếu? Giải đáp chi tiết

Axit nitric (HNO3) là một trong những axit quan trọng và thường gặp nhất trong chương trình hóa học phổ thông. Một trong những câu hỏi cơ bản nhưng cốt lõi mà nhiều học sinh quan tâm là Hno3 Là Chất điện Li Mạnh Hay Yếu và phương trình điện li của nó được viết như thế nào. Việc hiểu rõ bản chất điện li của HNO3 không chỉ giúp giải quyết các bài tập lý thuyết mà còn là nền tảng cho các dạng toán phức tạp hơn.

Bài viết này của Hóa Học Phổ Thông sẽ giải đáp chi tiết, cung cấp kiến thức nền tảng và các bài tập vận dụng để bạn nắm vững chủ đề này.

Tổng quan về sự điện li

Trước khi đi vào phân tích HNO3, chúng ta cần nhắc lại khái niệm về sự điện li. Sự điện li là quá trình phân li các chất trong nước ra thành ion. Những chất có khả năng phân li ra ion khi tan trong nước được gọi là chất điện li.

Dựa vào mức độ phân li, các chất điện li được chia thành hai loại chính:

• Chất điện li mạnh: Là chất khi tan trong nước, các phân tử hòa tan đều phân li hoàn toàn ra ion.
• Chất điện li yếu: Là chất khi tan trong nước, chỉ có một phần số phân tử hòa tan phân li ra ion, phần còn lại vẫn tồn tại ở dạng phân tử.

Giải đáp: HNO3 là chất điện li mạnh hay yếu?

Câu trả lời dứt khoát là: HNO3 là một chất điện li mạnh.

Lý do là vì HNO3 là một axit mạnh. Khi hòa tan trong nước, gần như 100% các phân tử HNO3 đều phân li (ion hóa) hoàn toàn thành ion H+ và ion gốc axit tương ứng là NO3−. Trong dung dịch, không còn tồn tại các phân tử HNO3 chưa phân li.

Phương trình điện li của HNO3

Do là một chất điện li mạnh, quá trình phân li của HNO3 là một quá trình một chiều và được biểu diễn bằng mũi tên một chiều (→).

Phương trình điện li của axit nitric được viết như sau:

HNO3 → H+ + NO3−

Phương trình này cho thấy mỗi phân tử HNO3 khi hòa tan trong nước sẽ tạo ra một ion hiđro (H+) và một ion nitrat (NO3−).

Các ví dụ khác về chất điện li mạnh

Để củng cố kiến thức, bạn cần ghi nhớ các nhóm chất điện li mạnh phổ biến khác ngoài HNO3:

1. Các axit mạnh

Bao gồm: HCl, HBr, HI, H2SO4, HClO4,…

2. Các bazơ mạnh (bazơ tan)

Bao gồm: NaOH, KOH, Ba(OH)2, Ca(OH)2,…

3. Hầu hết các muối

Hầu hết các muối, dù tan hay không tan, đều là chất điện li mạnh. Ví dụ: NaCl, CuSO4, BaCl2, CH3COONa,…

Việc xác định một chất có tính axit, bazơ hay lưỡng tính là một kỹ năng quan trọng, bạn có thể tìm hiểu thêm về chủ đề hợp chất nào sau đây có tính lưỡng tính để mở rộng kiến thức.

Bài tập vận dụng và củng cố kiến thức

Dưới đây là một số câu hỏi trắc nghiệm giúp bạn kiểm tra lại kiến thức vừa học.

Câu 1. Chất nào dưới đây không phân li ra thành ion khi hòa tan trong nước?
A. HNO3
B. NaHCO3
C. CH3COONa
D. C2H5OH

Câu 2. Dãy các chất nào dưới đây chỉ gồm các chất điện li mạnh?
A. CaCl2, CuSO4, HNO3, H2S
B. HCl, Ca(NO3)2, BaCl2, H3PO4
C. HNO3, CH3COOH, Ca(NO3)2, NaHSO4
D. HNO3, BaCl2, Ca(NO3)2, NaCl

Câu 3. Trong dung dịch axit nitric (bỏ qua sự phân li của nước) có những phần tử nào?
A. HNO3, H+, NO3−
B. H+, NO3−, H2O
C. H+, NO3−, HNO3
D. NO3−, HNO3, H2O

Đáp án và giải thích chi tiết

• Câu 1: Đáp án D

  • Giải thích: C2H5OH (ancol etylic) là một hợp chất hữu cơ phân tử, không phân li ra ion khi tan trong nước. Các chất còn lại đều là chất điện li mạnh (HNO3 là axit mạnh, NaHCO3 và CH3COONa là muối).

• Câu 2: Đáp án D

  • Giải thích:
    • Loại A vì H2S là axit yếu.
    • Loại B vì H3PO4 là axit trung bình (thiên về yếu).
    • Loại C vì CH3COOH là axit yếu.
    • Dãy D gồm axit mạnh (HNO3) và các muối (BaCl2, Ca(NO3)2, NaCl) nên đều là chất điện li mạnh.

• Câu 3: Đáp án B

  • Giải thích: Vì HNO3 là chất điện li mạnh nên trong dung dịch nó phân li hoàn toàn thành H+ và NO3−. Do đó, trong dung dịch chỉ có các ion H+, NO3− và dung môi là H2O.

Việc giải các bài tập liên quan đến hợp chất hữu cơ cũng là một phần quan trọng trong chương trình, ví dụ như dạng bài cho hợp chất hữu cơ x có công thức c3h12o3n2.

Kết luận

Qua bài viết, chúng ta có thể khẳng định chắc chắn rằng HNO3 là một chất điện li mạnh. Điều này xuất phát từ bản chất của nó là một axit mạnh, phân li hoàn toàn trong dung dịch nước theo phương trình HNO3 → H+ + NO3−.

Hiểu rõ khái niệm này là chìa khóa để bạn chinh phục các bài tập về sự điện li, pH, và các phản ứng trao đổi ion trong dung dịch. Hy vọng bài viết của Hóa Học Phổ Thông đã giúp bạn nắm vững kiến thức này. Hãy tiếp tục theo dõi blog để cập nhật thêm nhiều bài học bổ ích khác nhé