Nhiều người Việt Nam vẫn truyền tai nhau quan niệm rằng người mắc bệnh ung thư nên kiêng đi đám ma để tránh “hơi lạnh” khiến bệnh tình trở nặng. Đây là một băn khoăn phổ biến, xuất phát từ lòng lo lắng cho sức khỏe của người bệnh. Vậy dưới góc nhìn khoa học, ung thư có nên đi đám ma không và những rủi ro thực sự là gì? Bài viết này sẽ phân tích chi tiết để bạn có câu trả lời xác đáng nhất.
TÓM TẮT
Quan niệm dân gian về việc kiêng đi đám ma
Theo tín ngưỡng lâu đời, không gian của một tang lễ thường mang “tử khí” nặng nề. Người ta tin rằng “hơi lạnh” tỏa ra từ người đã khuất có thể xâm nhập vào cơ thể những người có sức đề kháng yếu, gây ra bệnh tật.
Chính vì vậy, các đối tượng được cho là nhạy cảm như trẻ nhỏ, người cao tuổi, phụ nữ mang thai, và đặc biệt là những người đang mang bệnh trọng như ung thư thường được khuyên không nên đến dự tang lễ. Quan điểm “có thờ có thiêng, có kiêng có lành” đã ăn sâu vào tiềm thức, khiến nhiều bệnh nhân ung thư dù rất thương tiếc cũng không dám đến tiễn biệt người thân, bạn bè lần cuối.
Góc nhìn y học hiện đại: Không có bằng chứng về “hơi lạnh”
Cho đến nay, y học hiện đại chưa có bất kỳ bằng chứng khoa học nào chứng minh việc đi đám ma sẽ làm cho bệnh ung thư trở nên trầm trọng hơn vì lý do “hơi lạnh” hay “tử khí”. Cảm giác mệt mỏi mà nhiều người, kể cả người khỏe mạnh, cảm thấy sau khi dự tang lễ chủ yếu đến từ các yếu tố hoàn toàn có thể giải thích được.
Bản chất của việc này không liên quan đến yếu tố tâm linh. Thay vào đó, có hai rủi ro thực tế mà bệnh nhân ung thư cần cân nhắc kỹ lưỡng trước khi quyết định tham dự một tang lễ.
Rủi ro thực sự mà bệnh nhân ung thư cần lưu ý
Thay vì lo sợ về “hơi lạnh”, người bệnh và gia đình nên tập trung vào hai vấn đề chính sau đây: tác động tâm lý và nguy cơ suy giảm hệ miễn dịch.
1. Tác động tâm lý và căng thẳng cảm xúc
Không khí của một đám tang luôn bao trùm bởi sự u buồn, tang tóc. Đối với bất kỳ ai, việc chứng kiến sự mất mát và đau thương cũng có thể gây ra những ảnh hưởng tâm lý tiêu cực. Đối với bệnh nhân ung thư, những người vốn đang phải đối mặt với cuộc chiến sinh tử của riêng mình, tác động này có thể còn lớn hơn.
- Suy sụp tinh thần: Cảm xúc tiêu cực, buồn bã kéo dài có thể khiến tinh thần người bệnh suy sụp, ảnh hưởng trực tiếp đến ý chí chiến đấu với bệnh tật.
- Tăng trưởng tế bào ung thư: Nhiều nghiên cứu đã chỉ ra rằng căng thẳng tâm lý (stress) kéo dài có thể làm suy yếu hệ miễn dịch, tạo điều kiện cho các tế bào ung thư phát triển và di căn nhanh hơn.
Khi tinh thần không ổn định, thể trạng cũng sẽ yếu đi, khiến quá trình điều trị gặp nhiều khó khăn hơn.
2. Nguy cơ từ hệ miễn dịch suy yếu
Đây là yếu tố quan trọng nhất về mặt thể chất. Bệnh nhân ung thư, đặc biệt là những người đang trong quá trình hóa trị, xạ trị, thường có hệ miễn dịch rất yếu.
- Sức đề kháng kém: Bản thân căn bệnh và các phương pháp điều trị đã làm suy giảm khả năng phòng vệ tự nhiên của cơ thể. Sức đề kháng của họ yếu hơn người bình thường rất nhiều.
- Nguy cơ lây nhiễm cao: Tang lễ là nơi tập trung đông người, tiềm ẩn nguy cơ lây nhiễm các bệnh về đường hô hấp như cảm cúm, viêm phổi… Đối với người khỏe mạnh, đây có thể chỉ là những bệnh vặt. Nhưng với bệnh nhân ung thư, chúng có thể trở nên nghiêm trọng, gây ra biến chứng nguy hiểm và làm gián đoạn phác đồ điều trị.
Lời khuyên cho bệnh nhân ung thư nếu muốn đi đám ma
Việc có đi đám ma hay không là quyết định cá nhân. Nếu bệnh nhân có sức khỏe ổn định, tinh thần vững vàng và thực sự mong muốn được tiễn đưa người đã khuất, họ vẫn có thể tham dự nếu có sự chuẩn bị kỹ lưỡng.
- Đánh giá tình trạng sức khỏe: Chỉ nên đi khi cảm thấy sức khỏe thực sự ổn định. Tuyệt đối tuân thủ lịch trình điều trị và chuẩn bị đầy đủ thuốc men cần thiết.
- Chuẩn bị tâm lý: Phải xác định rằng việc đối mặt với không khí tang thương có thể ảnh hưởng đến cảm xúc. Hãy chuẩn bị một tinh thần kiên cường.
- Các biện pháp phòng ngừa “hơi lạnh” theo dân gian (có tác dụng giữ ấm): Dù không có cơ sở khoa học về “tử khí”, các mẹo dân gian sau đây thực chất giúp giữ ấm cơ thể và tăng đề kháng:
- Ngậm một lát gừng tươi hoặc uống trà gừng nóng pha chút quế chi.
- Thoa dầu gió vào lòng bàn tay, bàn chân.
- Mang theo một nhánh tỏi đã đập dập trong túi áo, túi quần.
- Tránh tiếp xúc gần: Hạn chế đứng ở nơi quá đông người, giữ khoảng cách để giảm nguy cơ lây nhiễm bệnh. Đeo khẩu trang là một biện pháp hữu hiệu.
- Không ở lại quá lâu: Chỉ nên đến viếng trong một khoảng thời gian ngắn, tránh ở lại quá khuya hoặc quá lâu để bảo toàn sức lực.
Kết luận
Việc kiêng đi đám ma khi mắc bệnh ung thư là một quan niệm dân gian không có cơ sở khoa học. Các rủi ro thực sự đến từ tác động tâm lý và nguy cơ lây nhiễm do hệ miễn dịch suy yếu. Điều quan trọng nhất trong quá trình điều trị ung thư là duy trì một tinh thần lạc quan và một thể trạng tốt.
Nếu sức khỏe cho phép và tâm lý vững vàng, người bệnh hoàn toàn có thể đến tiễn biệt người thân. Tuy nhiên, hãy luôn đặt sức khỏe của bản thân lên hàng đầu và áp dụng các biện pháp phòng ngừa cần thiết. Tinh thần lạc quan chính là liều thuốc diệu kỳ giúp tăng cường miễn dịch, là vũ khí mạnh mẽ nhất để chiến thắng bệnh tật.
